O Timothy Noakes, μαραθωνοδρόμος ο ίδιος και καθηγητής της φυσιολογίας της άσκησης στο Πανεπιστήμιο του Κέιπ Τάουν στη Νότια Αφρική, επιχείρησε να δώσει απαντήσεις σε πολλά «αθλητικά» ερωτήματα. Εναυσμα των μελετών του στάθηκε η προσωπική του εμπειρία, όταν έτρεχε στον μαραθώνιο των 90 χιλιομέτρων ανάμεσα στο Durban και στο Pietermaritzurg στη Νότια Αφρική και στο τέλος του δρόμου βρέθηκε αντιμέτωπος με έναν λόφο τον οποίο δεν περίμενε να βρει: ένιωσε εξουθενωμένος προτού καν ξεκινήσει να τον ανεβαίνει! H απλή λογική υπαγορεύει ότι η κούραση αρχίζει από τους μυς, και για πολλά χρόνια αθλητές και επιστήμονες βασίζονταν στη «θεωρία των ορίων», δηλαδή στο ότι οι μύες κουράζονται διότι φτάνουν σε ένα φυσικό όριο όπου είτε εξαντλούνται τα καύσιμα ή το οξυγόνο τους ή «πνίγονται» σε τοξικά υποπροϊόντα. Ο Noakes και ο συνεργάτης του Alan St Clair Gibson, μελετώντας τη θεωρία των ορίων, κατέληξαν στο ότι ο ανθρώπινος οργανισμός δεν λειτουργεί σαν αυτοκίνητο που του τελειώνουν τα καύσιμα και για αυτόν τον λόγο «μένει» στον δρόμο. Σύμφωνα με τη θεωρία τους, η κούραση δεν προέρχεται από «σήματα κινδύνου» τα οποία στέλνουν οι κουρασμένοι μύες, αλλά πρόκειται για μια συναισθηματική αντίδραση η οποία ξεκινάει από τον εγκέφαλο. H νέα αυτή θεωρία προτείνει ότι ο εγκέφαλος χρησιμοποιεί διάφορες φυσιολογικές, συνειδητές αλλά και ασυνείδητες ενδείξεις, και ρυθμίζει την εύρυθμη λειτουργία των μυών, αποτρέποντας την κατάρρευση. Οταν ο εγκέφαλος αποφασίσει ότι έφτασε η στιγμή να παραιτηθεί το άτομο από την προσπάθεια δημιουργεί το δυσάρεστο συναίσθημα που ερμηνεύουμε ως μυϊκό πόνο, και έτσι δεν είναι ο μυϊκός πόνος αυτό που δίνει το σύνθημα στον εγκέφαλο να κηρύξει το τέλος της προσπάθειας.
Υπνωση και κούραση
Ενισχύοντας την άποψη ότι ο παράγοντας κούραση ξεκινάει κεντρικά από τον εγκέφαλο και όχι περιφερειακά από τους μυς, οι δύο καθηγητές βρήκαν ότι η ύπνωση βοηθάει στο μπλοκάρισμα της αίσθησης της κούρασης, επιτρέποντας έτσι στους αθλητές να προπονηθούν εντονότερα. Αυτό προφανώς συμβαίνει γιατί η κούραση δεν σχετίζεται πρωτίστως με κάποιο φυσιολογικό όριο στο οποίο φτάνουν οι μύες του αθλητή, αλλά με τον τρόπο που ο εγκέφαλός του χειρίζεται την όλη κατάσταση.
http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&artid=160645&ct=33&dt=15/08/2004
|